Courting the Wild Twin

door sep 19, 2020

Vaak hoor ik dat de verhalen de schuldige zijn. Verhalen over de toekomst, over groei. Verhalen die beelden oproepen van langzaam draaiende windmolens in een schoon, sereen en groen-wit landschap met hier en daar een hypermoderne wolkenkrabber. Auto’s die stil over de weg zoeven, of door de lucht zelfs. Leven op meerdere planeten.

Dit soort toekomstbeelden is ons veelvuldig voorgespiegeld. Ik vond Buck Rogers en Star Trek ook leuk. Serker nog, toen de remake van Battlestar Galactica uitkwam keek ik hem in één grote binge-sessie uit.

Ik denk zeker dat die verhalen bijdragen aan ons dromen, aan ons denken, aan ons doen. Het is (voor sommigen) het streven geworden. Hoog-technologisch denken en doen, ten einde een soort sci-fi utopie te bereiken.

Tegelijkertijd is het voor meer en meer mensen duidelijk aan het worden dat groei- en rendementsdenken en ons techno-optimisme geen plek tussen de sterren gaat bieden, hooguit dat het ons helpt onze planeet, de enige planeet die we hebben, sneller naar de knoppen te helpen.

En voor veel mensen is dat de aanleiding om niet alleen de verhalen de schuld te geven, maar ook om te stellen dat een nieuw verhaal het enige is dat we nodig hebben om ons uit deze benarde positie te redden.

Hoewel ik denk dat verhalen zeker een belangrijke rol spelen, denk ik dat het veel gecompliceerder ligt. Iemand die dat ook denkt, en op een veel meer welbespraakte en goed onderbouwde manier naar voren brengt is Martin Shaw. Mytholoog, Engels en met een baard waar ik stiekem een beetje jaloers op ben.

In zijn gesproken essay Small Gods zegt hij dat we helemaal geen nieuwe verhalen nodig hebben, maar dat die verhalen er 5.000 jaar geleden al waren. Dat het uit de kast halen van die verhalen het enige is wat we hoeven te doen.

Oude verhalen vertellen, dat doe ik sinds kort. Aan de kinderen, en ik probeer zelf ook meer oude verhalen te lezen. Mythes, sages, sprookjes, vertellingen, hoe je het noemen wil.

Dat kost tijd, maar ja, zoals Shaw in zijn prachtige boek Courting the Wild Twin zegt:

Be Sceptical of the Quick Router

Underneath a motorway there was once a road, underneath the road there was a lane, underneath the lane there was a trac and underneath the track there was once an animal path. Hoof prints under the concrete. It is the animal path that wants to walk you back into the ready receivership of contact with your own soul. Very very little in this book is encouraging the allure of the swift.

Ik bladerde net zijn boekje door om deze quote te vinden en werd meteen weer gegrepen door de verhalen die erin verteld – en uitgelegd – worden. Lastige verhalen, zonder bemoedigend Hollywood-plot waarin het einde altijd goed is, de held altijd wint. De volgende keer dat er een of andere sci-fi serie op Netfix mijn aandacht trekt maar eens de verleiding weerstaan en het boekje eens herlezen.